za. apr 18th, 2026

De termen link s en rechts in de politiek vinden hun oorsprong in 1789. In de Franse Staten-Generaal zaten de revolutionaire hervormingsgezinden links en de conservatieven die de oude macht wilden behouden rechts van de voorzitter. De termen links en rechts zijn lange tijd verbonden geweest aan de begrippen vernieuwend en behoudend.

Nu zijn links en rechts in de politiek onbruikbare begrippen. Het zijn inhoudsloze scheldwoorden geworden, nauwelijks nog verbonden met hun originele betekenis. Je kunt die termen beter vermijden.

Ik maal niet om links of rechts.

Ik maak me druk om het democratisch gehalte van het land waarin ik geboren ben en waarin ik leef. Ieders stem telt en ieders stem wordt gerespecteerd – ook die van de minderheid.

Ook maak ik me druk om het beschavingspeil van het land waarin ik geboren ben en waarin ik leef. Het niveau van beschaving van een samenleving kun je afleiden uit de manier waarop de leden van die samenleving met kwetsbaren omgaan.

Ik maak me druk om de rechtvaardigheid in het land waarin ik geboren ben en waarin ik leef. Voor het recht moet iedereen gelijk zijn.

Linksom of rechtsom, het zal me een worst wezen, maar de uitgangspunten van democratie, beschaving en recht moeten altijd en ten koste van alles beschermd worden. Dat is wat ik verlang van politici.

Vandaar mijn gruwelijke weerzin tegen het fascisme, dat wat mij betreft niet het patent van de zogenoemde rechtse politiek is. Dat zou ook vreemd zijn  voor een politieke uitwas die zijn oorsprong vindt in het marxisme. Extreem linkse partijen kunnen ook fascistische kenmerken bezitten.

Ik definieer fascisme aan de hand van deze kenmerken, in willekeurige volgorde :

  1. Fascisme is antiparlementair
  2. Fascisme is antidemocratisch of pseudo-democratisch
  3. Fascisme keert zich tegen intellectuelen
  4. Fascisme verheerlijkt het geïdealiseerde beeld van een roemrijk en/of gelukkig verleden
  5. Fascisme is nationalistisch
  6. Fascisme keert zich tegen het gelijkheidsprincipe en heeft een racistische of discriminerende tendens
  7. Fascisme streeft naar isolatie en economische zelfredzaamheid
  8. Fascisme tolereert geen oppositie
  9. Fascisme zoekt de confrontatie en is compromisloos
  10. Fascisme wil de vrije pers monddood maken
  11. Fascisme gebruikt propagandatechnieken waarbij leugens ingezet worden
  12. Fascisme gelooft in sterk leiderschap dat de gevestigde politieke orde verwerpt

Leg de standpunten van de partijen ernaast, tick all the boxes en het is zonneklaar: de PVV en het FvD zijn openlijk fascistische partijen. Daarnaast zijn er partijen die misschien niet op alle punten scoren,  maar toch op een flink deel ervan en, wonderlijk genoeg, streven naar een nog hogere score. Als er kiezers zijn die fascisme zoeken, zijn er blijkbaar politici die bereid zijn fascisme te bieden.

Mijn zorg voor de toekomst: fascisme leidt uiteindelijk tot vernietiging en zelfvernietiging. Dat is in de geschiedenis nooit anders geweest en dat zal ook nu niet anders zijn, gezien de grote overeenkomsten met de vroegere vormen ervan.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *